Werk & Gehoor - Begin de dag met een kopje koffie
- Art of Hearing | Dyon Scheijen
- 15 apr
- 5 minuten om te lezen
De dag begint met een kopje koffie. ☕️
Voor velen een vast ritueel.
Even zitten. Even landen.
Even niets hoeven.
Ik moet dan vaak denken aan vroeger…
aan Giel Beelen op 3FM.
“Begin de dag met een dansje, begin de dag met een lach.”
Wie kent dat nog?
En eigenlijk…
is dat precies wat we allemaal willen.
Gelukkig zijn.
Samen lachen.
Er het beste van maken.
En toch…
gaat het daar in de praktijk niet altijd over.
We zijn vaak bezig met wat niet goed gaat.
Wat beter moet.
Wie iets verkeerd doet.
Wij en zij.
En precies daar raken we iets kwijt.
Want waar het eigenlijk om draait…
is samen.
Een moment van aandacht
Misschien is dat kopje koffie in de ochtend wel meer dan een gewoonte.
Het is een moment.
Een kans om even stil te staan.
👉 Hoe gaat het écht met me?
👉 Waar zit mijn energie?
👉 Waar schuurt het?
Niet één keer.
Maar elke dag opnieuw.
Wat ik dagelijks zie
In mijn werk zie ik dagelijks wat er gebeurt
als die balans onder druk komt te staan.
Mensen bij wie het gehoor “goed” is…
maar bij wie het leven toch stil komt te staan.
We zoeken de oorzaak vaak in het geluid zelf.
In decibellen. In metingen.
Maar wat ik steeds vaker zie…
is dat het probleem daar niet stopt.
Het zit in het brein.
In de betekenis die we geven.
En in de context waarin iemand leeft en werkt.
Horen is meer dan de oren
In mijn werk gebruik ik daarvoor een eenvoudig kader:
🔺 Geluid - wat we meten
🧠 Brein - wat we verwerken
❤️ Mens - wat we ervaren
Een drieluik dat laat zien dat horen nooit alleen een fysiek proces is.
Maar altijd een samenspel.
(Scheijen, 2026 — The Hearing Triptych)
Gehoor is meer dan gehoorverlies
Wanneer we het hebben over gehoorklachten,
denken de meeste mensen nog steeds aan één ding:
gehoorverlies.
Maar de werkelijkheid is veel breder.
Gehoorklachten omvatten ook:
– tinnitus
– overgevoeligheid voor geluid
– moeite met verstaan in drukke omgevingen
– vermoeidheid na luisteren
– en de constante belasting van geluid op het brein
En misschien nog wel belangrijker:
de impact hiervan is vaak niet zichtbaar.
Je ziet het niet aan iemand.
Je meet het niet altijd direct.
Maar het is er wel.
En vaak groter dan mensen denken.
Of misschien beter gezegd:
groter dan waar we ons überhaupt bewust van zijn.
Niet alleen bij mensen zelf.
Maar ook bij professionals.
Zelfs in werkomgevingen waar aandacht zou moeten zijn voor gezondheid en functioneren,
wordt gehoor zelden in de volle breedte meegenomen.
En juist daar ligt een gemiste kans.
Want gehoor beïnvloedt:
– concentratie
– energie
– communicatie
– samenwerking
– en uiteindelijk… functioneren op het werk
En zolang we gehoor blijven reduceren tot alleen
“kun je goed horen of niet”,
blijven we een groot deel van het verhaal missen.
Misschien begint bewustwording niet bij het meten van geluid,
maar bij het begrijpen van de impact ervan.
Draaglast, draagkracht en draagvlak
In het tinnitusprogramma komt één thema steeds terug:
draaglast, draagkracht en draagvlak
Het lijkt eenvoudig.
Maar dat is het niet.
Het is geen inzicht dat je één keer hebt en dan klaar.
Het is iets waar je steeds opnieuw naar moet kijken.
Een mantra.
Want als je het niet blijft toepassen…
dan werkt het niet.
En eerlijk?
Ik moet hier zelf ook telkens weer naar terug.
Werk als ontbrekende schakel
En daar begint het interessant te worden.
Want wat als de balans niet alleen wordt verstoord door geluid…
maar ook door werk?
We denken vaak dat overbelasting ontstaat
omdat we te veel doen.
Maar wat als het ook gaat om wat we doen?
Werk dat niet bij je past,
kost energie.
Werk waar je goed in bent,
geeft energie.
En misschien zit daar wel een sleutel
die we nog te weinig benutten.
Kwaliteit boven kwantiteit
In veel organisaties ligt de focus op meer.
Meer doen.
Sneller werken.
Efficiënter zijn.
Maar wat als we een andere vraag stellen?
Niet: hoeveel werk verzet iemand?
Maar: past het werk bij de persoon?
De dingen waar iemand goed in is,
zijn vaak ook de dingen die energie geven.
Daar ontstaat flow.
Daar ontstaat vertrouwen.
Daar ontstaat kwaliteit.
Een andere kijk op leiderschap
Misschien ligt hier ook een andere verantwoordelijkheid.
Niet alleen bij de medewerker.
Maar juist bij leiders, managers en organisaties.
Want wat gebeurt er als we stoppen met alleen kijken naar functies…
en beginnen met kijken naar mensen?
👉 Waar ligt iemands kracht?
👉 Waar komt iemand tot zijn recht?
En wat gebeurt er als we het werk daarop aanpassen?
Niet top-down.
Maar vanuit inzicht.
De ervaring leert:
dan ontstaan medewerkers die niet voor 100% werken…
maar daar vaak ver boven.
Waar kunst, werk en mens samenkomen
Wat ik in gesprekken hoor, probeer ik zichtbaar te maken in mijn werk als kunstenaar.
Niet als illustratie.
Maar als vertaling.
Voor mij is dat kwaliteit.
Een plek waar alles samenkomt.
Mijn kunst is zo’n plek.
Daar kan ik iets vangen wat moeilijk in woorden te vatten is.
Daar ontstaat energie.
Focus.
Vrijheid.
Maar diezelfde kwaliteit zit ook ergens anders.
In mijn werk met patiënten.
In de gesprekken.
In het samen zoeken naar richting binnen de complexiteit van tinnitus.
En vaak nog breder… de complexiteit van het leven zelf.
Binnen ACT gaat het daar ook over.
Niet alles oplossen.
Maar leren omgaan met wat er is.
Ruimte maken.
Bewegen.
En daarin ben ik zelf ook altijd lerende.
Misschien is dat wel het meest bijzondere.
Dat mijn patiënten mij net zo goed iets leren
als dat ik hen probeer te begeleiden.
Dat gesprekken spiegels worden.
Soms confronterend.
Soms pijnlijk.
En heel vaak… tot tranen aan toe.
Niet omdat het zwaar is.
Maar omdat het echt is.
Omdat daar iets geraakt wordt wat er al die tijd al zat.
En misschien is dat waar kwaliteit uiteindelijk over gaat:
Niet over perfectie.
Maar over echtheid.
En in mijn werk komt dat op meerdere manieren samen.
Niet alleen in gesprekken,
maar ook in de ruimte zelf.
Mijn schilderijen zijn akoestisch absorberend.
Ze doen iets met geluid.
Ze brengen rust.
Ze veranderen hoe mensen elkaar kunnen horen.
En daarmee verandert er vaak meer dan alleen de ruimte.
Er ontstaat aandacht.
Verbinding.
En soms… ruimte om weer echt te luisteren.
Een groter gesprek
Tinnitus is daar één voorbeeld van.
Net als laagfrequent geluid.
Maar het gaat breder.
Het gaat over hoe wij als mens omgaan met geluid…
en met werk.
Ik merk dat dit onderwerp steeds vaker terugkomt.
In de spreekkamer.
In gesprekken met professionals.
En steeds vaker daarbuiten.
Misschien is het tijd om dit gesprek groter te maken.
Uitnodiging
Werk & Gehoor gaat niet alleen over horen.
Het gaat over aandacht.
Over belasting.
Over mens-zijn.
Misschien begint het niet met een grote verandering.
Maar gewoon…
met een kopje koffie.
En een moment van aandacht.
Voor jezelf.
En voor elkaar.
Als dit resoneert, voel je vrij om dit te delen
of om het gesprek aan te gaan.
Mooi stuk weer Dyon. Wat mij aanspreekt is dat je gehoor niet reduceert tot alleen decibellen of audiogrammen, maar het plaatst in de bredere context van mens, brein en omgeving. Zeker bij tinnitus, luistervermoeidheid en moeite met verstaan in complexe omgevingen speelt die context vaak een grote rol.
Ook de link met werk vind ik interessant. In gesprekken met slechthorenden en tinnituspatiënten komt regelmatig terug hoeveel energie luisteren op de werkvloer kost, zeker in open kantooromgevingen of functies met veel overleg en prikkels. Niet alleen de geluidsbelasting zelf, maar ook de match tussen persoon, taak en werkomgeving lijkt dan belangrijk.
Juist die combinatie van audiologie, context en persoonlijke beleving maakt dit onderwerp volgens mij zo relevant.