Ons vuur van de Etna
- Art of Hearing | Dyon Scheijen
- 12 jun
- 4 minuten om te lezen
Sommige titels worden door een kunstenaar bedacht.
Andere ontstaan vanzelf.
Dit schilderij maakte ik in 2019. Maar jarenlang sprak niemand over de officiële titel. Voor Mirian Starmans-Kool en haar echtgenoot was het eenvoudigweg:
Ons vuur van de Etna.
Pas veel later begreep ik waarom.
Een aantal maanden geleden ontving ik een bijzondere e-mail. De afzender was mevrouw Starmans-Kool. Haar echtgenoot was overleden. Na een periode van rouw en verandering had zij besloten kleiner te gaan wonen. Zoals dat vaak gaat bij zo’n stap, moest er afscheid genomen worden van spullen die jarenlang deel hadden uitgemaakt van een leven samen.
Eén daarvan was een groot schilderij dat ik ooit voor hen maakte.
Het doek had jarenlang een prominente plek in hun huis gekregen. Maar wat mij vooral raakte, was de vraag die zij stelde. Niet of het schilderij nog iets waard was. Niet of het verkocht kon worden.
Maar of ik misschien een plek wist waar het verder zou kunnen leven.
Niet opgeslagen.
Niet vergeten.
Maar gezien.
Dat raakte mij.
Want eigenlijk ging haar vraag niet over een schilderij. Haar vraag ging over iets wat veel groter is.
Wat doen we met datgene wat waardevol is geworden in ons leven wanneer we het moeten loslaten?
We kennen die vraag allemaal. Een huis waarin kinderen opgroeiden. Een tafel waaraan herinneringen zijn gemaakt. Een boek met persoonlijke notities. Een foto. Een erfstuk.
Soms zijn het niet de spullen zelf die waarde hebben. Het zijn de verhalen die eraan verbonden zijn.
En precies daarom wilde mevrouw Starmans het schilderij niet zomaar wegdoen. Zij wilde dat het betekenis bleef houden.
Dat begrijp ik.
Want uiteindelijk zijn herinneringen misschien wel de meest waardevolle kunstwerken die we bezitten.
In haar mail vertelde zij dat zij en haar echtgenoot het schilderij altijd “Ons vuur van de Etna” waren blijven noemen. Een naam die in de loop der jaren vanzelf was ontstaan.
Een naam die verwees naar reizen, herinneringen en gesprekken. Naar het leven dat zij samen hadden opgebouwd. Naar vuur als symbool voor kracht, passie en levenslust.
De Etna is een vulkaan. Van een afstand indrukwekkend en krachtig. Maar wie dichterbij komt, ziet dat vuur niet alleen vernietigt.
Vuur verwarmt.
Vuur geeft licht.
En na een uitbarsting ontstaat vaak nieuw leven. Misschien was dat precies waarom deze naam zo goed bij het schilderij paste.
Na verschillende gesprekken ontstond het idee om het werk onder te brengen bij Amplitia.
Een plek waar dagelijks mensen binnenkomen die zelf een reis doormaken. Mensen die vastlopen. Mensen die moeten herstellen. Mensen die op zoek zijn naar richting. Mensen die opnieuw moeten leren vertrouwen op zichzelf.
Toen het schilderij uiteindelijk zijn nieuwe plek kreeg, voelde dat opmerkelijk passend. Want ineens kreeg “Ons vuur van de Etna” opnieuw betekenis. Het vuur dat jarenlang warmte gaf binnen één gezin, mocht nu verder branden voor anderen.
Niet als oplossing.
Niet als therapie.
Maar als herinnering.
Een herinnering dat er in ieder mens een vuur aanwezig is.
Soms zichtbaar.
Soms bijna gedoofd.
Maar nooit helemaal verdwenen.
Wat mij misschien nog het meest raakte, was het moment waarop ik het bordje naast het schilderij bevestigde.
Daar stond ik, op één knie, niet zozeer een kunstwerk op te hangen, maar een verhaal verder te dragen.
Een verhaal van liefde.
Van verlies.
Van herinneringen.
Van vertrouwen.
Van mensen die ervoor kiezen om iets van zichzelf door te geven aan anderen.
Op het bordje staat niet alleen de naam van het werk. Het vertelt ook iets over de mensen achter het schilderij. Over een leven dat geleefd is. Over een liefde die blijft. Over een vuur dat verder mag branden.
Misschien is dat wel de diepste betekenis van kunst. Niet dat we ernaar kijken. Maar dat kunst ons helpt stil te staan bij wat werkelijk van waarde is.
In mijn werk ontmoet ik dagelijks mensen die te maken krijgen met verandering. Mensen die moeten leren omgaan met gehoorverlies, tinnitus, hyperacusis, laagfrequent geluid of andere uitdagingen die hun leven onverwacht een andere richting geven.
Ook daar gaat het vaak niet alleen over oplossingen. Het gaat over betekenis. Over de vraag hoe je verder kunt wanneer het leven anders loopt dan je had gedacht.
Misschien daarom raakt dit verhaal mij zo. Omdat het laat zien dat loslaten niet altijd een einde hoeft te zijn. Soms is loslaten juist een vorm van doorgeven. Een manier waarop liefde verder reist. Een manier waarop herinneringen blijven bestaan. Een manier waarop betekenis nieuwe wortels krijgt.
“Ons vuur van de Etna” hangt nu aan een andere muur.
Maar het verhaal leeft verder. In de herinnering van een echtpaar. In de moed van een vrouw die iets dierbaars durfde los te laten. In de mensen die dagelijks langs het schilderij lopen. En misschien ook een beetje in onszelf.
Want uiteindelijk wordt een mens niet herinnerd om wat hij bezat. Maar om wat hij doorgaf.
Soms krijgt een kunstwerk een tweede leven. Soms krijgt een verhaal dat ook.
Horen is zo veel meer dan enkel de oren.
Prachtig verhaal weer, Dyon! Kunst verbindt en troost, dat weet jij als geen ander. Dit kunstwerk hangt zo helemaal op de juiste plek!